Mestopslag bij paarden: zo maakt u een plan voor de winter

Een goede mestopslag begint niet bij de mestplaat, maar bij een helder overzicht van uw paarden, uw grond en uw bedrijfsvoering. Wie een stal exploiteert, paarden stalt of een paardenlocatie koopt, kan nu al de bezetting, beschikbare opslag en afvoer naast elkaar zetten. De RVO-pagina voor paardenhouders bundelt onderwerpen als mest, identificatie en registratie. Gebruik die pagina als startpunt en controleer daarna welke actuele informatie op uw eigen situatie van toepassing is. RVO’s overzicht voor paardenhouders is op 3 april 2026 gecontroleerd.

Voor wie maakt u een opslagplan?

Maak eerst onderscheid tussen een hobbysituatie en een bedrijfsvoering. Op de RVO-pagina voor particulieren, gecontroleerd op 14 februari 2025, staat dat of u particulier of landbouwer bent afhangt van uw situatie en van de aard en omvang van uw activiteiten. Die pagina noemt een gebruiks- of winstdoel als aanwijzing voor bedrijfsmatig handelen, met als voorbeelden fokken voor verkoop, betaald dieren van een ander laten grazen, hooi of gras verkopen en rijlessen aanbieden. Dezelfde pagina vermeldt dat er geen maximumaantal paarden voor hobbyhouders is, als zij kunnen uitleggen dat het houden hobbymatig is. Lees de gedateerde toelichting van RVO en bevestig de indeling bij twijfel voor uw eigen situatie.

Voor koper en verkoper van een paardenbedrijf is dit een onmisbaar gespreksonderwerp. Vraag niet alleen hoeveel boxen of hectares er zijn, maar ook hoe de activiteiten worden uitgevoerd, welke paarden in de winter binnen staan en wie de mest afneemt. Dat zijn geen antwoorden die een bezichtiging van de stalvloer oplevert; ze horen in de administratie, de planning en de afspraken met een afnemer thuis. RVO verwijst paardenhouders vanuit zijn actuele overzicht naar onderwerpen over mest, uitrijden, vervoer en opslag. Dat RVO-overzicht helpt om de juiste vervolgvragen te vinden.

Hoe zet u de beschikbare mestopslag op papier?

De RVO-uitleg over mestopslag is gecontroleerd op 3 oktober 2024. Daarin staat voor mest van dieren die voor gebruiks- of winstdoeleinden worden gehouden dat er van augustus tot en met februari voldoende opslagruimte moet zijn. RVO beschrijft daar ook een rekenwijze: het aantal dieren maal de mestproductie van die dieren in zeven maanden. Bij een omgevingsvergunning gebruikt u volgens die uitleg het daarin genoemde aantal dieren; zonder vergunning geldt de maximale bezetting die in de stallen kan worden gehouden als uitgangspunt. Raadpleeg de RVO-uitleg van 3 oktober 2024 en controleer bij RVO of gemeente welke eisen inmiddels gelden.

Maak de berekening controleerbaar, niet alleen passend bij de bezetting van vandaag. Werk bijvoorbeeld met deze checklist:

• noteer de maximale stalbezetting en de periodes waarin paarden werkelijk buiten lopen;
• leg per categorie vast welke mestproductie u gebruikt en bewaar de onderbouwing;
• tel opslag in of onder de stal alleen mee wanneer die ruimte daadwerkelijk voor mest beschikbaar is;
• zet geplande afvoer met datum, afnemer en capaciteit naast de benodigde opslag;
• controleer de vergunning en vraag gemeente of provincie naar lokale eisen voor de opslag.

In de RVO-uitleg die op 3 oktober 2024 is gecontroleerd, worden opslagtanks, mestsilo’s, foliebassins en mestdichte mestplaten genoemd als mogelijke opslagruimtes. Ook opslag onder of in de stal kan volgens die uitleg meetellen. RVO zegt op dezelfde pagina dat gemeente of provincie kunnen bepalen welke vergunningseisen voor de opslag gelden. Controleer bij aankoop of uitbreiding daarom niet alleen de berekende inhoud, maar ook of de bestaande voorziening past bij de lokale toestemming. De veelgestelde vragen van RVO geven hiervoor het historische uitgangspunt; vraag lokaal naar de actuele beoordeling.

Wanneer neemt u afvoer en weidegang mee in uw planning?

Zet de opslagberekening naast de dagelijkse bedrijfsvoering. Op de RVO-pagina die op 3 oktober 2024 is gecontroleerd, staan situaties waarin minder opslagruimte nodig kan zijn, bijvoorbeeld bij afvoer van mest of wanneer dieren in de relevante periode minder lang op stal staan. De pagina vermeldt ook dat voor mest die ontstaat terwijl dieren in de wei lopen geen opslag hoeft te worden aangehouden, mits u kunt aantonen dat die dieren niet in de stal stonden. Leg weidegang en afvoer daarom zorgvuldig vast en controleer vóór u daarop rekent of deze uitleg nog geldt. RVO beschrijft deze punten hier.

Als de beschikbare ruimte achterblijft bij uw eigen planning, maak afvoer dan vooraf concreet: wie haalt op, waar gaat de mest heen en welke opslag overbrugt de periode tot transport? Zo voorkomt u dat een volle plaat in de winter uitsluitend een improvisatievraag wordt. Voor bedrijfsmatige paardenhouders is opslag bovendien slechts één deel van het dossier. Het actuele RVO-overzicht voor paardenhouders verwijst ook naar mest gebruiken, uitrijden en mest vervoeren. Bekijk die samenhang bij RVO.

Wat kunt u als hobbyhouder controleren?

De RVO-pagina voor particulieren is gecontroleerd op 14 februari 2025. Daarop staat dat een particulier die mest van hobbydieren elders laat brengen of zelf wegbrengt, geen relatienummer of realtime Vervoersbewijs dierlijke mest nodig heeft. De pagina zegt ook dat administratie niet verplicht is, maar adviseert om gebruik op eigen grond en afgevoerde mest zelf bij te houden. Bij vervoer door een vervoerder die actief is in beroepsgoederenvervoer noemt RVO een vrachtbrief. Omdat deze uitleg niet uit 2026 dateert, is het verstandig de actuele vervoersvoorwaarden vóór een rit bij RVO te verifiëren. Lees de RVO-pagina van 14 februari 2025.

Ook bij een hobbysituatie is de eigen grond een apart aandachtspunt. Dezelfde RVO-pagina uit 2025 beschrijft voor overige grond regels rond hoeveelheid, periode en wijze van uitrijden en vermeldt bufferstroken langs een sloot waarop geen mest mag worden gebruikt. Volgens die pagina hangt de toepasselijke norm onder meer af van de functie van de grond. Gebruik daarom geen algemene stalregel als antwoord op de vraag hoeveel mest op uw perceel past. Breng uw grondgebruik in kaart en raadpleeg de actuele informatie. De toelichting van RVO maakt duidelijk welke vragen u moet uitzoeken.

Welke vragen stelt u vóór u paarden stalt of een erf koopt?

Neem mest mee in de technische én commerciële beoordeling van een erf. Vraag naar de stalbezetting in de maanden dat paarden het meest binnen staan, de beschikbare opslag, afvoerbewijzen of -afspraken, de omgevingsvergunning en de bestemming van de grond. Vraag ook of lessen, pensionstalling, fokkerij of verkoop onderdeel zijn van de activiteiten. Daarmee brengt u zorgvuldig in beeld welke feiten moeten worden gecontroleerd. Voor andere basiscontroles bij aankoop kunt u onze gids over paspoort, chip en I&R gebruiken.

Veelgestelde vragen

Is iedere paardenhouder particulier? Nee. De RVO-pagina voor particulieren, gecontroleerd op 14 februari 2025, zegt dat dit afhangt van de situatie en van aard en omvang van activiteiten. RVO noemt voorbeelden.

Telt een potstal mee als mestopslag? In de RVO-uitleg die op 3 oktober 2024 is gecontroleerd, staat dat opslag onder of in de stal kan meetellen, bijvoorbeeld bij een potstal. Controleer daarnaast lokale toestemming. Zie de RVO-uitleg.

Waar begin ik als ik twijfel? Breng eerst activiteiten, dieren, grond en meststroom in kaart. Vergelijk die met het RVO-overzicht voor paardenhouders, dat op 3 april 2026 is gecontroleerd, en vraag bij twijfel gemeente, provincie of een deskundig adviseur naar uw concrete situatie.